De AI Hook Model Bouwer skill voor Claude

Het probleem dat de skill oplost is het bekendste probleem van elk digitaal product: mensen proberen het een keer en komen niet terug. Je acquisitie werkt, je onboarding is netjes, en na een week is je product vergeten. Dat probleem los je niet met marketing op. Wie gebruikers terug wil laten komen, moet iets ontwerpen dat opnieuw in gang wordt gezet zonder dat jij er elke keer een campagne tegenaan gooit.

Nir Eyal beschreef daar in 2014 een model voor in Hooked: vier fases die elkaar in een lus opvolgen, trigger, action, variable reward en investment, waarbij elke ronde door de lus de volgende ronde waarschijnlijker maakt. Wat je hier krijgt is niet die algemene uitleg, want daar heb je een boek voor. Hij vult het in voor dit specifieke product, deze doelgroep en dit kerngedrag.

Hij is geschreven voor productmanagers, founders, designers en marketeers die aan retentie, onboarding of activatie werken. Je hebt geen bestaand product nodig: met een idee, een doelgroep en een kerngedrag kun je de fases al doorlopen. Wat je wel nodig hebt is één handeling die je vaker wilt zien, niet een verzameling. Kerngedrag is enkelvoud, en dat is de eerste plek waar de skill je corrigeert.

En dan het onderdeel dat deze skill onderscheidt van de meeste retentie-adviezen die je online vindt: de ethiekcheck is een verplichte stap, geen voetnoot. Er wordt getoetst aan de Manipulation Matrix van Eyal zelf, en de uitkomst is expliciet. Gaat het om iets dat schade veroorzaakt bij intensief gebruik, zoals gokken of impulskrediet, dan bouwt hij helemaal geen loop. Deze skill hoort bij onze dienst AI en automatisatie en staat naast de rest van de skill-bibliotheek.

De trigger komt op het verkeerde moment of hangt nergens aan vast. Een notificatie is alleen een trigger als hij aansluit op een emotie die op dat moment echt speelt. Verveling, onrust, twijfel, de angst iets te vergeten, schuldgevoel over uitgesteld werk. Sluit hij nergens op aan, dan is het ruis, en ruis wordt binnen een week uitgezet. Daarom levert de skill niet alleen triggers maar markeert hij de sterkste hefboom: die ene externe cue en die ene interne emotie die het beste op elkaar aansluiten.

De drempel is te hoog voor de motivatie die er is. Van de vier is dat het punt dat het vaakst wordt onderschat, en het staat in FIG.03 uitgewerkt. Gedrag ontstaat volgens BJ Fogg alleen als motivatie, vermogen en een prompt op hetzelfde moment samenkomen. Ontbreekt er één, dan gebeurt er niets. En omdat motivatie duur is om op te bouwen, is het verlagen van de drempel bijna altijd de goedkoopste ingreep. Zeven velden invullen is geen motivatieprobleem.

De beloning varieert niet. Een voorspelbare beloning wordt na verloop van tijd genegeerd, dat is het punt van Skinner en zijn variabele bekrachtigingsschema's. Krijgt je gebruiker elke keer exact hetzelfde bericht, dan is het geen beloning meer maar een mededeling. Vandaar de eis dat je per invulling benoemt wat er varieert en wat niet. Varieert er niets, dan is het geen variabele beloning.

De gebruiker stopt er niets in. Zonder investering blijft je product inwisselbaar. Wat de gebruiker erin stopt aan data, voorkeuren, content, contacten, structuur of tijd verhoogt de switching cost, maar belangrijker: het maakt het product beter voor deze gebruiker. En het laadt de volgende trigger op. Een investering die geen volgende trigger oplaadt, sluit de lus niet, en dan heb je geen lus maar een rechte lijn met een eind.

In diff-vorm: de patronen die de skill weigert, naast wat hij in de plaats stelt. Dit is geen stijlvoorkeur, het staat als harde regel in het bestand.

Daarna volgt een hoofdstuk theorie dat vier bronnen expliciet benoemt en aan een fase koppelt. Het Hook Model zelf van Eyal, het Fogg Behavior Model bij de actiefase, Skinner bij de variabele beloning, en het IKEA-effect plus cognitieve dissonantiereductie bij de investering. De ethiekcheck komt ook van Eyal, via de Manipulation Matrix. Dat is geen sier: doordat de onderbouwing in het bestand staat, kan Claude bij elke keuze uitleggen waarom die keuze wordt gemaakt in plaats van alleen wat je moet doen.

De kern is een vaste werkwijze van zeven stappen, met de instructie ze in deze volgorde te doorlopen, niets over te slaan en niets in te vullen wat de gebruiker niet heeft gegeven. Stap 1 is de contextfase: product, doelgroep, kerngedrag en frequentie. Kerngedrag is één handeling en geen verzameling, en frequentie is een getal. Zonder frequentie kun je geen gewoonte ontwerpen, want een gewoonte vraagt om herhaling binnen een korte tijdspanne.

Stap 2 is de triggerfase, met drie tot vijf externe en drie tot vijf interne triggers en de markering van de sterkste hefboom. Stap 3 is de actiefase met de Fogg-formule en drie simplificaties. Stap 4 is de variabele beloning, met de uitdrukkelijke eis dat je één hoofdtype kiest en die keuze toelicht. Stap 5 is de investeringsfase, waar het bestand een subtiel accent legt: beschrijf hoe de investering de switching cost verhoogt en, belangrijker, hoe het het product beter maakt voor deze gebruiker.

Stap 6 is de synthese: de complete loop in vijf regels, plus drie experimenten die je in twee weken kunt draaien. Per experiment moet er staan wat je verandert, welke meting je bekijkt en welke uitkomst het experiment zou weerleggen. Dat laatste is een falsificatie-eis, en die zie je zelden in dit soort adviezen. Stap 7 is de ethiekcheck, uitgewerkt in FIG.04.

Naast de zeven stappen bevat het bestand een inputchecklist van acht punten, met de instructie alleen na te vragen wat ontbreekt, en de regel dat een ontbrekend cijfer over huidig gebruik als [INVULLEN] wordt genoteerd en niet zelf wordt ingemeten. Het outputformat telt acht onderdelen en eindigt met de ethiekcheck met een expliciete uitkomst. Daarna volgen het verkorte voorbeeld uit FIG.01, zeven dingen die de skill nooit doet, vijf eerlijke grenzen van het framework, en een bronnenlijst van zeven titels.

Wil je zelf zo'n bestand schrijven of dit exemplaar aanpassen aan je eigen product, dan is dat de bedoeling: het staat onder MIT-licentie. In een SKILL.md schrijven staat hoe je zo'n bestand opbouwt, van frontmatter tot weigeringenblok.

Nir Eyal legde het model neer. Hooked, geschreven met Ryan Hoover en verschenen in 2014, beschrijft de vier fases en de manier waarop ze elkaar versterken. Eyal schreef in 2019 ook Indistractable, en dat boek staat er niet toevallig bij: het beschrijft de tegenkant, hoe gebruikers zich juist wapenen tegen loops. Wie beide leest, ontwerpt voorzichtiger.

De actiefase komt van BJ Fogg. Zijn Behavior Model, gepresenteerd op de Persuasive-conferentie in 2009, zegt dat gedrag ontstaat wanneer motivatie, vermogen en een prompt samenkomen: B = M x A x P. Fogg schreef in 2019 ook Tiny Habits, en die staat in de lijst voor het koppelen van nieuw gedrag aan bestaande routines. Dat verklaart waarom de inputchecklist expliciet vraagt of er een bestaande routine is waar het gedrag aan vast kan haken.

De variabele beloning komt van B.F. Skinner. Zijn werk over bekrachtigingsschema's uit de jaren vijftig, gebundeld in Schedules of Reinforcement uit 1957, liet zien dat een beloning die varieert in omvang of soort de aandacht langer vasthoudt dan een voorspelbare. Dit is het best onderzochte onderdeel van het hele model, en het bestand zegt daar zelf iets eerlijks over dat je zelden leest: variabele bekrachtiging is goed onderzocht, maar de vier fases als geheel zijn een ordeningsmodel en geen gemeten wetmatigheid.

De investering leunt op Norton, Mochon en Ariely. Hun artikel over het IKEA-effect uit 2011 liet zien dat mensen meer waarde hechten aan wat ze zelf hebben opgebouwd. Samen met cognitieve dissonantiereductie verklaart dat waarom de investeringsfase werkt: wat je erin stopte, wil je niet weggooien. Precies daar zit ook de ethische grens, want dat effect kun je gebruiken om iets beter te maken of om iemand vast te zetten.

De context komt van Wood en Neal. Hun artikel in Psychological Review uit 2007 beschrijft gewoontevorming als context gestuurd gedrag: de omgeving zet de handeling in gang, niet een bewuste keuze. Dat is de reden dat de skill bij elke externe trigger vraagt naar het exacte moment en het kanaal. Een trigger zonder context is een idee, geen trigger.

Wie deze denkwijze breder wil toepassen dan een product, kan de Atomic Habits Coach skill ernaast leggen voor gewoontes bij mensen in plaats van in producten, of de Fogg Gedragsmodel Coach skill voor de formule uit FIG.03 los van het Hook Model. En voor de overtuigingskant van hetzelfde vraagstuk is er de Cialdini Overtuiging skill.

Daarna is het gebruik simpel: beschrijf je product in één zin, noem je kerngedrag en de frequentie die je wilt zien, en de skill doorloopt de zeven stappen. Hij vraagt alleen na wat ontbreekt uit de checklist van acht punten. Heb je geen cijfer over huidig gebruik, dan is dat geen probleem: dan komt er [INVULLEN] te staan en gaat hij verder. Loop je vast bij het installeren zelf, dan staat de uitgebreide route in Claude skills installeren. Wil je dit soort werk met je team leren opzetten, dan is dat het onderwerp van onze AI-trainingen.

Er zijn ook situaties waarin je hem beter laat liggen, en het bestand noemt ze zelf. Voor pure acquisitie- en advertentievraagstukken is dit het verkeerde model: daar gaat het om het eerste bezoek, en het Hook Model gaat over terugkeer. En bij producten die schade veroorzaken bij intensief gebruik weigert hij dienst.

Dan de eerlijke grenzen van het framework zelf, want die staan er allemaal in. Het model beschrijft gedrag dat vaak terugkomt in een korte cyclus. Voor producten die je twee keer per jaar gebruikt, zoals belastingaangifte of een hypotheek, is het niet het juiste model. Daar is de cyclus te lang om een gewoonte te vormen, hoe goed je trigger ook is.

De onderbouwing is deels praktijkobservatie en deels laboratoriumonderzoek. Variabele bekrachtiging is goed onderzocht, maar de vier fases als geheel zijn een ordeningsmodel en geen gemeten wetmatigheid. Het is een goede manier om het gesprek te structureren, geen natuurwet die je kunt aanroepen.

Een gewoonte ontstaat alleen als het product op zichzelf al waarde levert. Dit is de grens die het vaakst wordt overgeslagen en de duurste om te negeren. Het model versterkt bestaand nut, het vervangt het niet. Twijfel je of het onderliggende nut er is, dan begint het werk ergens anders: bij het toetsen van de aanname zelf, bijvoorbeeld met de Mom Test Coach skill voor je klantgesprekken.

Metingen vragen weken tot maanden. Twee weken experiment geeft richting, geen bewijs. En wat in het ene land of segment als vriendelijke herinnering wordt gelezen, voelt elders opdringerig. Toets triggers bij echte gebruikers voordat je ze uitrolt: het is verleidelijk om een notificatiestrategie op papier af te ronden, maar het is de goedkoopste manier om een gebruiker kwijt te raken.

Een goede lus laat mensen terugkomen, maar er moet wel iemand binnenkomen. Blijft de instroom achter, dan zit het echte werk voor deze pagina: gevonden worden door de mensen die jou zoeken, in Google en in AI-antwoorden. De gratis SEO scan laat in enkele seconden zien waar je site staat. En wil je doorpraten over wat AI verder voor je bedrijf kan doen, van losse skills tot volledige automatisering, dan doen we dat gewoon in een gesprek.