De AI SMART Doelen Coach skill voor Claude

Het probleem dat de skill oplost herken je waarschijnlijk. Je schrijft op: meer omzet. Of: beter presteren. Of: gezonder leven. Het voelt als een doel, want er zit een richting in. Maar er staat geen getal in, geen datum en geen reden, dus over drie maanden kun je niet zeggen of het gelukt is. En omdat je het niet kunt afvinken, blijft het staan tot het jaar om is. Precies die drie ontbrekende dingen, het getal, de datum en de reden, haalt de skill uit je hoofd door er een vraag over te stellen.

Volgens de frontmatter komt hij vanzelf naar boven bij zinnen als ik wil meer omzet, ik wil gezonder leven of ik wil groeien, en bij de woorden eromheen: doel stellen, doelen schrijven, KPI opstellen, target formuleren, jaarplan, kwartaaldoel, teamdoel, persoonlijk doel, nieuwjaarsvoornemen, OKR key result schrijven, voornemen concreet maken, plan formuleren. En, veelzeggend, ook wanneer iemand simpelweg een doel heeft dat geen deadline of meetpunt heeft. Deze coach hoort bij de skill-bibliotheek met 100 gratis skills die we vanuit de dienst AI en automatisatie beschikbaar stellen, zonder account en zonder verkoopmail achteraf.

De naam is smart-doelen-coach, het versienummer 1.0.0, het staat op onze naam en het valt onder de MIT-licentie. In de frontmatter staat het framework er letterlijk bij: SMART, naar Doran, 1981, Management Review. Dat is de bron waar alles hieronder op teruggaat.

S van Specifiek. Wat wil je precies bereiken? Geen vage termen, maar een concrete omschrijving. Meer klanten is een richting, vijf nieuwe klanten in de horecasector is een doel. Het verschil zit hem niet in de ambitie maar in de vraag of iemand anders kan navertellen wat je bedoelt.

M van Meetbaar. Hoe weet je of je geslaagd bent? Een getal, een percentage of een aantoonbaar resultaat. Dit is het criterium dat het vaakst ontbreekt en dat het meeste oplevert, want zonder meetpunt kun je halverwege niet bijsturen. Je weet dan pas op de deadline of het gelukt is, en dan is het te laat om er nog iets aan te doen.

A van Acceptabel, in het Engels achievable. Is het doel haalbaar gegeven je tijd, capaciteit en middelen? Let op de formulering: haalbaar gegeven wat je hebt, niet haalbaar in het algemeen. Vijftig nieuwe klanten kan een prima doel zijn voor een team van tien en een onmogelijk doel voor iemand die er twee dagen per week aan werkt. Daarom komt de vraag naar je capaciteit voordat hij het getal accepteert.

R van Relevant. Draagt dit doel bij aan je grotere ambitie of strategie? Dit is het criterium dat mensen het liefst overslaan, en juist het criterium dat de meeste doelen zou moeten schrappen. Een doel dat nergens aan bijdraagt is werk dat je jezelf oplegt.

T van Tijdgebonden. Wanneer is de deadline? Een exacte datum of periode. Niet dit jaar, niet binnenkort, maar 1 oktober. Een doel zonder datum is een voornemen, en een voornemen schuift op.

De methodiek gaat terug op George T. Doran, die in 1981 in Management Review een artikel schreef met de titel There is a S.M.A.R.T. way to write management goals and objectives. Daarbij staat er vermeld dat het idee is uitgewerkt door Peter Drucker en later verfijnd door Paul J. Meyer. Wie dat pad wil volgen: Drucker legde in The Practice of Management uit 1954 het fundament met Management By Objectives, en Meyer beschreef in 2003 in Attitude Is Everything de variant die veel trainers vandaag gebruiken.

Stap 1, invoer verwerken. Je beschrijft je doel in eigen woorden. Dat mag vaag zijn, en het bestand noemt zelf drie voorbeelden van hoe vaag: meer klanten, beter presteren, de omzet verhogen. Vervolgens wordt er geanalyseerd welke SMART-criteria al aanwezig zijn en welke ontbreken. Dat is meteen de reden dat je hem ook op een bestaand doel kunt loslaten: je krijgt eerst een diagnose, niet meteen een herschrijving.

Stap 2, gerichte vragen stellen. Voor elk ontbrekend criterium stelt de skill een concrete vraag. Niet alle vijf tegelijk, staat er nadrukkelijk bij, maar een voor een, in begrijpelijk Nederlands, zodat je niet overweldigd raakt. Het bestand geeft vier voorbeeldvragen, en die zijn zo alledaags dat je ze zelf ook zou kunnen stellen: hoeveel nieuwe klanten wil je precies, en in welke periode. Hoe ga je bijhouden of je op koers ligt. Waarom is dit doel nu belangrijk voor jou of je bedrijf. Wat is de exacte datum waarop je dit bereikt wil hebben.

Merk op dat de eerste vraag twee criteria tegelijk repareert, meetbaar en tijdgebonden, en dat de tweede vraag niet naar de uitkomst vraagt maar naar het bijhouden ervan.

Stap 3, het SMART doel formuleren. Op basis van je antwoorden schrijft de skill een volledig uitgewerkte SMART-zin, gevolgd door een toelichting per criterium. Dat wordt hier getoond met het horeca-voorbeeld dat je hierboven al in FIG.02 terugziet, inclusief de vijf regels toelichting die daarbij horen. Het is bewust een zin en geen tabel: een zin kun je overnemen in je plan, een tabel niet.

Stap 4, verificatie en verfijning. Hij vraagt daarna of het geformuleerde doel klopt, zodat je kunt bijsturen voordat het in je plan belandt. Daarna volgen concrete vervolgstappen, en die komen in het uitvoerformaat terug als de drie eerste stappen onderaan.

Dat uitvoerformaat staat als een uitgetekend blok in het bestand. Bovenaan de kop met je SMART doel, daaronder de zin zelf, daaronder de vijf toelichtingsregels met de letters S, M, A, R en T ervoor, en onderaan drie genummerde eerste stappen. In FIG.04 verderop staat dat blok gevuld met het voorbeeld. Aan het eind staan de gebruiksmomenten en de bronnenlijst van Doran, Drucker en Meyer.

Daarna is het gebruik simpel: typ je doel op zoals het in je hoofd zit, hoe vaag ook, en beantwoord de vragen die terugkomen. Reken op twee tot vijf vragen, afhankelijk van hoeveel er al in je eerste zin zat. Ben je nieuw met dit soort bestanden, begin dan bij wat Claude skills zijn en bij de uitleg over Claude skills installeren. Schrijf je er liever zelf een, dan staat de opbouw in een SKILL.md schrijven. De bredere uitleg over werken met AI vind je in de kennisbank.

Die laatste twee zijn in de praktijk het waardevolst. Bij een teamdoel zorgt SMART ervoor dat vijf mensen hetzelfde lezen in dezelfde zin, en dat scheelt de discussie in november over wat er nou eigenlijk was afgesproken. En bij een plan waar vijftien doelen in staan werkt het als zeef: doelen die de R-toets niet doorstaan verdwijnen, en wat overblijft is korter en scherper.

Er zijn ook grenzen. Het bestand noemt geen uitsluitingen, dus dit is onze eerlijke lezing na het lezen van de instructies. De belangrijkste: de skill maakt een doel waterdicht, hij bepaalt niet welk doel je moet kiezen. Weet je nog niet waar je heen wilt, dan krijg je een keurig geformuleerde verkeerde richting terug. Daarvoor kijk je eerder naar de OGSM Plan Bouwer skill, die doel, strategie en meetpunten in samenhang zet.

De tweede grens is de schaal. Deze skill werkt op een doel per keer. Wil je een hele periode ordenen, met een handvol doelen die samen ergens over gaan, dan is dat het werk van de OKR Coach skill. De twee vullen elkaar aan: OKR bouwt de set, SMART haalt elk los Key Result nog een keer langs de vijf criteria. De frontmatter van deze skill noemt OKR key result schrijven zelfs expliciet als aanleiding.

En dan de bekende kritiek op SMART zelf, die je eerlijk mag horen: het criterium acceptabel kan ambitie afremmen. Wie alleen doelen stelt die haalbaar zijn gegeven de huidige capaciteit, komt zelden op iets wat die capaciteit vergroot. Daar staat de stretch-logica van OKR tegenover, waar juist wordt aangeraden om doelen te stellen die je waarschijnlijk niet volledig haalt. Wil je vooraf weten welk obstakel je gaat tegenkomen, dan is de WOOP Methode Coach skill de logische aanvulling: die zet naast elk doel het obstakel en het plan daarvoor.

Zodra er een getal in je doel staat, wordt de vraag concreet waar dat getal vandaan moet komen. Gaat het over nieuwe klanten of nieuwe aanvragen, dan zit het werk een laag eerder: gevonden worden door de mensen die je zoeken. De gratis SEO scan laat in enkele seconden zien waar je site staat. En wil je doorpraten over wat AI verder voor je bedrijf kan doen, van losse skills tot volledige automatisering, dan doen we dat gewoon in een gesprek.